ประวัติของโรงเรียน
โรงเรียนบ้านนาข่า ตั้งขึ้นเมื่อ วันที่ 1 มิถุนายน 2476 นายอำเภอเป็นคนตั้ง ดำรงอยู่ได้ด้วยเงิน
ของทางราชการ ด้วยเงินของทางราชการ โดยอาศัยศาลาวัดวัดบ้านนาข่า (วัดโพธิ์ชัย) เป็นสถานที่เล่าเรียนตั้งชื่อว่า โรงเรียนบ้านนาข่า 1 (วัดโพธิ์ชัย) จัดสอนชั้น ป.1 – ป.3 ตามหลักสูตรของกระทรวงศึกษาธิการ นักเรียนที่มาเรียนเป็นนักเรียนบ้านนาข่าและนักเรียนในท้องที่ตำบลนาข่า
พ.ศ. 2476 ทางราชการได้เปลี่ยนแปลงหลักสูตรโดยขยายชั้นเรียนเดิมคือจาก ป.1 – ป.3 เป็น ป.1 – ป.5 เรียกว่าชั้นประถมบริบูรณ์
พ.ศ.2483 ทางราชการได้ให้เงินสมทบก่อสร้างอาคารเรียน 800 บาท (แปดร้อยบาทถ้วน) จึงได้สร้างอาคารเรียนแบบ ป.1 ของกระทรวงศึกษาธิการ สร้างเสร็จเมื่อ 1 มกราคม 2484 ในที่ดินที่ประชาชนบริจาคคือ
1. นายวนิชย์ บุญเรือง บริจาค 5 ไร่ 1 งาน
2. นายหนู บัวโค้ง บริจาค 2 ไร่
3. นายมี คำหว่าน บริจาค 1 ไร่
4. นายจันทร์แดง นูสีหา บริจาค 1 ไร่
5. นายจ่อย บุสทิพย์ บริจาค 1 ไร่
รวมที่ดินที่ได้รับบริจาคจำนวน 10 ไร่ 1 งาน
พ.ศ. 2488 ได้ย้ายสถานที่เรียนจากศาลาวัดบ้านนาข่ามาเรียนที่อาคารสร้างขึ้นใหม่ แล้วเปลี่ยนชื่อเป็น “ โรงเรียนประชาบาล ตำบลบ้านนาข่า 1 ( วัดโพธิ์ชัย)”
พ.ศ. 2492 โรงเรียนมีรายได้จากการขายใบยาสูบ 1,075.75 บาท (หนึ่งพันเจ็ดสิบห้าบาทเจ็ดสิบห้าสตางค์) ได้นำเงินไปซื้อสังกะสีมาเปลี่ยนหลังคาจากไม้และเปลี่ยนชื่อโรงเรียนเป็น “ โรงเรียนบ้านนาข่า (โพธิ์ชัยประชานุกูล)”
พ.ศ. 2502 ทางราชการได้เงินสร้างอาคารเรียนจำนวน 65,000 บาท สร้างตามแบบ ป.พิเศษ 6 ห้อง ตามแบบของกระทรวงศึกษาธิการ สร้างเสร็จเมื่อ 1 ตุลาคม 2503
11 ตุลาคม 2503 ได้ย้ายสถานที่เรียนจากศาลาวัดบ้านนาข่า (ขณะที่สร้างอาคารใหม่ กลับไปใช้ศาลา วัดอีก) มาเรียนที่อาคารสร้างใหม่
พ.ศ. 2514 ได้ต่อเติมอาคารเรียนแบบ ป.พิเศษ ด้านล่างเป็นสถานที่เรียนของชั้น ป.5 – ป.7 โดยใช้เงินภาษีบำรุงท้องที่ ตำบลนาข่า จำนวน 25,527 บาท
พ.ศ.2515 เปิดสอนชั้น ป.5 แบบไม่บังคับ เก็บเงินบำรุงการศึกษาตามระเบียบกระทรวงศึกษาธิการใน ปี พ.ศ. 2516 เปิดสอนชั้น ป.6 และปี พ.ศ. 2517 เปิดสอนชั้น ป.7
พ.ศ. 2516 ทางราชการให้เงินงบประมาณสร้างบ้านพักครู 1 หลัง ราคา 25,000 บาท
พ.ศ. 2518 ทางราชการได้กำหนดให้โรงเรียนสอนชั้น ป.ปลาย (ป.5 – ป.7) ภาคบังคับ และโรงเรียน ได้เงินงบเงินผัน 20,000 บาท จากสภาตำบล เพื่อเทซีเมนต์ ทำห้องเรียนมีครบตาม เปิดสอน
17 ธันวาคม 2518 ได้รับงบประมาณสร้างอาคารเรียนแบบ ป 1 ฉ. จำนวน 3 ห้องเรียนเป็นเงิน 165,000 บาท เสร็จเมื่อวันที่ 9 กุมภาพันธ์ 2519
20 กรกฎาคม 2520 คณะครู – ภารโรง – นักเรียน ได้สร้างประตูโรงเรียนด้านทิศเหนือ เป็นเงิน 2,000 บาท
15 มีนาคม 2520 คณะครู – ภารโรง – นักเรียน ได้สร้างเสาธงหลักฐานคอนกรีต เป็นเงิน 3,500 บาท
10 มิถุนายน 2520 กฐินสามัคคีกรุงเทพฯ - นาข่า มอบโต๊ะหมู่บูชา พระพุทธรูป มูลค่า 3,000 บาท
17 มิถุนายน 2520 คณะครู – ชาวบ้าน สร้างประตูโรงเรียนด้านทิศใต้ มีผู้บริจาคสมทบ คือ
1. นายพันธ์ คำงาม บ้านขามป้อม บริจาค 1,200 บาท
2. นายจันทร์ ผาจันทร์ ครูโรงเรียนสวนหม่อน บริจาค 1.500 บาท
3. ชาวบ้านบ้านขามป้อมและชาวบ้านบ้านดอนยูง บริจาค 2,000 บาท
พ.ศ. 2521 นายอุ่น หลาวมา ได้สร้างถังเก็บน้ำซีเมนต์ให้โรงเรียนมูลค่า 4,000 บาท
พ.ศ. 2522 นายเขียน โยธาวิจิตร มอบเงินให้โรงเรียน จำนวน 2,700 บาท
11 เมษายน 2523 ชาวบ้านนาข่า บ้านขามป้อมและบ้านดอนยูง มอบเงินให้โรงเรียน จำนวน 17,256 บาท
8 เมษายน 2524 นายเคน สุนาโท มอบเงินให้โรงเรียน 9,928 บาท สำหรับต่อเติมอาคาร ชั้นล่าง แบบ ป 1 ฉ. จนสำเร็จ
26 มิถุนายน 2524 โรงเรียนได้งบประมาณ เพื่อสร้างอาคารเอนกประสงค์ จำนวน 150,000 บาท
พ.ศ.2525 คณะผ้าป่าสามัคคีจากกรุงเทพฯ ได้สร้างถังเก็บน้ำฝนให้โรงเรียน 2 ถังราคา 50,000 บาท
4 กันยายน 2524 ได้จัดตั้งโรงเรียนสาขาขึ้นที่บ้านขามป้อม ซึ่งห่างโรงเรียนแม่ 1.2 ก.ม. ชื่อว่า “ โรงเรียนบ้านขามป้อมดอนยูง ”
พ.ศ. 2525 คณะผ้าป่าสามัคคีจากกรุงเทพฯ ได้สร้างถังเก็บน้ำฝน ให้โรงเรียน 2 ถัง จำนวน 50,000 บาท และทางราชการให้เงินงบประมาณ 7,000 บาท สร้างส้วม 1 หลัง 3 ที่
พ.ศ. 2525 เปิดสอนชั้นเด็กเล็ก
พ.ศ. 2526 ขุดสระน้ำโรงเรียนขนาด 30 ´ 40 เมตรด้วยงบประมาณ กสช. เป็นเงิน 75,449 บาท
30 กันยายน 2529 นายอาษา เที่ยงตรง อาจารย์ใหญ่เกษียณอายุ นายวิเชียร จุ้มอังวะ รักษาการในตำแหน่งอาจารย์ใหญ่เป็นเวลา 9 เดือน
14 กรกฎาคม 2530 ทางราชการได้แต่งตั้งให้นายพิชิต รัตนประกอบ มาดำรงตำแหน่ง อาจารย์ใหญ่
3 กุมภาพันธ์ 2531 คณะผ้าป่าจากกรุงเทพฯ ได้มอบตู้ทำน้ำเย็นและพระบรมฉายาลักษณ์ มูลค่า 8,000 บาท และนางเพลินจิตร อาษาไชย สร้างหอกระจายข่าวให้โรงเรียน มูลค่า 3,500 บาท
30 มิถุนายน 2531 นายทรงวุฒิ เฮ้าประมง มอบโต๊ะ เก้าอี้ผู้บริหาร ราคา 4,000 บาทนายเม็ง รู้สมกาย มอบพัดลมติดเพดาน 1 ชุด มูลค่า 500 บาท
4 พฤษภาคม 2533 คณะครู – นักเรียน – ภารโรง จัดล้อมรั้วโรงเรียนด้านทิศเหนือ ด้วยเสาคอนกรีต – ลวดหนาม สิ้นเงิน 15,000 บาท
16 เมษายน 2534 ทางราชการสั่งให้ซื้ออาคารเรียนแบบ ป.พิเศษ เพื่อนำวัสดุไปสร้างโรงอาหาร
พ.ศ. 2534 ทางราชการให้งบประมาณ 1,580 บาท เพื่อสร้างอาคารเรียนแบบ สปช 105/29 ขนาด 4 ห้องเรียน และเสร็จเมื่อ 31 กรกฎาคม 2534
17 พฤษภาคม 2535 โรงเรียนได้สร้างโรงอาหาร ขนาด 14 ´ 28 เมตร มูลค่า 50,000 บาท
1 มิถุนายน 2535 โรงเรียนได้สร้างสนามเซปัคตะกร้อคอนกรีต โดยมีศิษย์เก่าได้สนับสนุนด้านเงินและแรงงาน มูลค่า 20,000 บาท
12 มีนาคม 2539 ทางราชการได้อนุมัติให้โรงเรียนบ้านนาข่าเป็นโรงเรียนขยายโอกาสทางการศึกษาเปิดสอน ม.1 – ม.3 ในวันที่ 17 พฤษภาคม 2539 วันเปิดเรียน มีนักเรียนชั้น ม.1 จำนวน 22 คน และในปีการศึกษาเดียวกันโรงเรียนบ้านนาข่าได้ยกเป็นโรงเรียนปฏิรูปการศึกษา ได้งบประมาณจัดทำห้องปฏิบัติการทางภาษา ห้องคอมพิวเตอร์ และห้องวิทยาศาสตร์ ตลอดได้งบพัฒนาบริเวณโรงเรียน
4 กันยายน 2539 คณะครูได้ช่วยกันบริจาคเงินต่อเติมอาคารเอนกประสงค์ จำนวนเงิน 27,000 บาท
19 มกราคม 2541นายพิชิต รัตนประกอบได้ปรับปรุงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่เป็นตำแหน่งผู้อำนวยการ
พ.ศ. 2542 ได้รับงบประมาณ 1,400,000 บาท ต่อเติมชั้นล่างอาคาร สปช 105/29 จำนวน 4 ห้อง ได้งบอีก 110,000 บาท สร้างส้วมแบบ 601/26 จำนวน 1 หลัง 4 ห้อง ได้รับงบพิเศษกระตุ้นเศรษฐกิจของรัฐสร้างอาคารเรียน สปช 102 จำนวน 3 ห้องเรียน เงิน 9,100,000 บาท และสนามบาสเกตบอล 1 สนาม เงิน 230,000 บาท
พ.ศ. 2543 คณะครูและกรรมการโรงเรียน ร่วมจัดหาผ้าป่าจาก กรุงเทพฯ ซื้อที่ดินด้านตะวันออกเฉียงใต้ที่ติดกับพื้นที่โรงเรียน พื้นที่ประมาณ 3 งาน ในราคา 65,000 บาท
30 กันยายน 2545 นายพิชิต รัตนประกอบ ผู้บริหารโรงเรียนเกษียณอายุราชการ
18 ธันวาคม พ.ศ. 2545 นายวิโรจน์ โคตรธนู มาดำรงตำแหน่งอาจารย์ใหญ่
7 มิถุนายน 2549 นายวิโรจน์ โคตรธนู ย้ายไปดำรงตำแหน่งที่โรงเรียนเหล่ากกหุ่งสว่าง
13 มิถุนายน พ.ศ. 2549 นายโยธิน โพธิพิบูลย์ ดำรงตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านนาข่า
29 สิงหาคม 2551 นายโยธิน โพธิพิบูลย์ ย้ายไปดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียนโสกน้ำขุ่น ศูนย์เครือข่ายโคกนางาม ตำบลนางาม อำเภอมัญจาคีรี จังหวัดขอนแก่น
29 สิงหาคม 2551 ส.ต.ต.รุ่งเรือง โพธิ์ตะศรี ย้ายมาดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียน บ้านนาข่า
19 ธันวาคม 2554 ดร.พัฒนะ สีหานู ย้ายมาดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านนาข่า
22 พฤศจิกายน 2556 นายวิชเยนทร์ คำแพง ย้ายมาดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านนาข่า
22 พฤศจิกายน 2559 นายวิชเยนทร์ คำแพง ย้ายไปดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านโสกตลิ่งโสกจาน
2 กุมภาพันธ์ 2560 นายสุวัฒน์ คำงาม ย้ายมาดำรงตำแหน่ง ผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านนาข่า
20 เดือน มกราคม พ.ศ. 2564 นายพัฒนะ สีหานู ตำแหน่งผู้อำนวยการสวัสดี รักษาการในตำแหน่งผู้อำนวยการโรงเรียนบ้านนาข่า
วุฒิการศึกษาสูงสุด ปริญญาเอก (ปร.ด.) สาขา การบริหารการศึกษา ตั้งแต่วันที่ 20 เดือน มกราคม พ.ศ. 2564 จนถึงปัจจุบัน